Hơn nửa thế kỷ trước, một sa mạc hoang vu ở Trung Hoa được gọi là "biển chết" — nơi gió cát tàn phá nông nghiệp, cỏ cỏ héo úa, và con người chỉ có thể sống sót bằng ý chí thép. Hôm nay, chính vùng đất khô cằn ấy đang trở thành một "máy hút carbon" sống động, chứng minh rằng con người có thể thay đổi thế giới, từng cây một.
Từ "biển chết" đến "Bức Tường Xanh"
Sa mạc Taklamakan là một trong những nơi khô hạn nhất trên Trái Đất. Nó bị kẹp giữa những dãy núi khổng lồ — Himalaya ở phía nam, Pamir ở phía tây, và Tian Shan, Altai ở phía tây bắc — tạo nên một "ngục tù" mưa nước. Không có độ ẩm từ đại dương, không có sự sống xanh. Chính vì thế, khi Trung Hoa khởi động chương trình "Bức Tường Xanh ba phía Bắc" (Three-North Shelter Belt) vào năm 1978, đó là một cuộc cá cược lớn.
Mục tiêu ban đầu rất thực tế: ngăn chặn bão cát, bảo vệ đất nông nghiệp xung quanh. Nhưng kết quả lại vượt xa mong đợi.
Con số ấn tượng: 66 tỷ cây
Cho đến khi dự án kết thúc năm 2024, con số cây được trồng lên tới 66 tỷ. Đó không phải là lỗi đánh máy — sáu mươi sáu tỷ cây, trải dài trên một vòng cung xanh bao quanh sa mạc.
Điều kỳ diệu là gì? Những cây này đã thay đổi khí hậu địa phương. Lượng mưa tăng thêm vài milimet, nhưng đó là đủ để khơi gợi sự sống. Trong mùa mưa, cây cỏ mọc lên tự nhiên, quang hợp mạnh mẽ, và hấp thụ CO2 từ không khí. Dần dần, sa mạc "chết chóc" đã trở thành một "bộ lọc carbon" sống.
NASA và Caltech: Những con số chứng minh
Một nghiên cứu do NASA và Viện Công nghệ California (Caltech) tiến hành, sử dụng dữ liệu vệ tinh, đã chứng minh điều không thể tưởng tượng: lượng CO2 trong không khí ở vùng Taklamakan đã giảm từ 416 ppm xuống 3 ppm.
Nghe có vẻ nhỏ, nhưng hãy nhớ: toàn cầu hiện tại là 429,3 ppm, và trước Cách mạng Công nghiệp chỉ là 350 ppm. Một vùng sa mạc đã thực hiện được những gì mà cả thế giới đang cố gắng làm.
"Đây là lần đầu tiên chúng tôi chứng minh rằng can thiệp của con người có thể tăng cường khả năng hấp thụ carbon ngay cả trong những cảnh quan khô hạn nhất, biến sa mạc thành một bộ lọc carbon và dừng lại sự sa mạc hóa," Yuk Yung, giáo sư khoa học hành tinh tại Caltech, chia sẻ với Live Science.
Hy vọng cho toàn cầu
Một phần ba Trái Đất là sa mạc, nhưng chúng chỉ chứa chưa đến một phần mười lượng carbon toàn cầu. Điều này có nghĩa gì? Nó có nghĩa là còn rất nhiều không gian để trồng cây, để hấp thụ carbon, để thay đổi tương lai.
Nếu mô hình "Bức Tường Xanh" có thể được nhân rộng ở những sa mạc khác trên thế giới, chúng ta có thể mở ra những vùng đất rộng lớn để chống lại biến đổi khí hậu. Không phải bằng máy móc phức tạp hay công nghệ tương lai, mà bằng một cái gì đó đơn giản, cổ xưa, và mãnh liệt: một hạt giống, một cây xanh, và sự kiên trì.
Câu chuyện của Taklamakan không chỉ là về số liệu khí hậu. Nó là một lời nhắc nhở rằng thay đổi là có thể, rằng sa mạc có thể nở hoa, và rằng những quyết định chúng ta đưa ra hôm nay sẽ tạo nên một thế giới xanh hơn cho con em chúng ta.
Bài viết dựa trên thông tin từ Good News Network.
