Bạn có bao giờ nhận ra rằng những cuộc trò chuyện nhỏ nhất tại bàn làm việc — hỏi thăm sức khỏe của đồng nghiệp, chia sẻ một cái cười — lại là những gì làm cho công việc trở nên ý nghĩa?
Nhiều người vẫn lầm tưởng rằng công sở chỉ là một giao dịch: chúng ta đổi kỹ năng lấy tiền lương. Nhưng thực tế sâu sắc hơn thế nhiều. Theo nhà báo Mỹ Dan Harris trong bài diễn thuyết TED Talk năm 2022, "tình yêu nơi công sở" chính là khả năng quan tâm, bản năng hợp tác và sự sẵn lòng lan tỏa điều tốt đẹp cho những người xung quanh.
Từ góc độ tiến hóa, khả năng này đã giúp loài người tồn tại qua các thế kỷ. Và ngày nay, nó vẫn tiếp tục hiển hiện mỗi ngày tại nơi làm việc của chúng ta — chỉ là chúng ta chưa nhận ra.
Cảm giác "thuộc về" là động lực lớn nhất
Động lực mạnh mẽ nhất tạo nên ý nghĩa cho công việc không phải là mức lương hay chức vị, mà là cảm giác thuộc về một cộng đồng. Khi nhân viên thấy mình được thấu hiểu và tôn trọng, họ sẽ gắn bó với tập thể một cách chân thành.
Các nhà nghiên cứu Wes Adams và Tamara Myles, đồng tác giả cuốn sách "Công việc ý nghĩa", đã chỉ ra rằng: sự quan tâm của cấp trên đến cuộc sống ngoài lề của nhân viên là thước đo chính xác nhất cho mức độ gắn kết của họ với tổ chức.
Ngược lại, sự cô lập mang tới những hậu quả nặng nề. Các nghiên cứu tâm lý học chứng minh rằng bị từ chối hoặc cô lập trong môi trường tập thể sẽ kích hoạt các vùng não bộ tương tự khi chúng ta chịu nỗi đau về thể xác. Sự cô đơn là tín hiệu cảnh báo khẩn cấp của não bộ, giống hệt như cơn đói hay cơn khát.
Năm 2023, báo cáo của Tổng Y sĩ Mỹ từng cảnh báo: tình trạng mất kết nối xã hội mãn tính sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, trầm cảm và tử vong sớm.
Bài học từ rừng xanh
Hãy tưởng tượng một khu rừng khỏe mạnh. Những cây cối ở đó không phải là đối thủ cạnh tranh. Bên dưới mặt đất, một mạng lưới rễ khổng lồ âm thầm truyền chất dinh dưỡng và phát tín hiệu cảnh báo cho nhau. Những cây lớn hỗ trợ cây con, giúp ổn định toàn bộ hệ sinh thái.
Các tổ chức thành công cũng vận hành như một "siêu sinh vật" tương tự. Các đội nhóm xuất sắc không chỉ có hiệu suất cao mà còn liên kết chặt chẽ. Họ chia sẻ thông tin tự do, sẵn sàng gánh vác khi đồng nghiệp quá tải, và hợp tác dựa trên sự tin tưởng thay vì đối đầu.
Những cách thực hành sự quan tâm
Để nuôi dưỡng "tình yêu" chốn công sở, bạn không cần những cử chỉ quá lớn lao. Chỉ cần sự chú ý đều đặn và tôn trọng:
Sức mạnh của 40 giây: Những tương tác ngắn ngủi nhưng chân thành có thể tạo ra các mối liên kết chất lượng. Hỏi thăm về một trận bóng hay tình hình sức khỏe người thân đang ốm của đồng nghiệp — bạn đang thể hiện rằng con người họ quan trọng hơn những gì họ làm ra.
Xóa bỏ áp lực 'tự bảo vệ': Khi lãnh đạo cởi mở chia sẻ về những bài học hay giá trị sống, họ phát đi tín hiệu rằng công ty không phải là nơi mà nhân viên phải giấu giếm con người thật. Điều này giúp nhân viên giải phóng năng lượng sáng tạo.
Lòng nhân ái cụ thể: Hỗ trợ đồng nghiệp bằng những hành động thiết thực — chia sẻ tài liệu chuyên môn, giới thiệu đối tác, hoặc hào phóng ghi nhận công lao của họ trong các cuộc họp chung.
Công việc không thể giải quyết mọi khủng hoảng cá nhân, nhưng nó định hình môi trường quan hệ cho hàng triệu người. Những lãnh đạo biết gieo mầm "tình yêu" qua việc trân trọng nỗ lực của nhân viên sẽ tạo ra một môi trường làm việc hạnh phúc — nơi mà mỗi người đều cảm thấy mình thuộc về.
Bài viết dựa trên thông tin từ VNExpress Đời Sống